Manuel Ruiz Robles<\/p>\n\n\n\n
Respectemos a Constituci\u00f3n, pois sen ela non hai patria, pero reco\u00f1ezamos as\u00ed mesmo que cont\u00e9n artigos irracionais, sostidos en crenzas retr\u00f3gadas e privilexios herdados dun pasado ominoso. Un dos m\u00e1is escandalosos, ao meu parecer, \u00e9 a inviolabilidade do Rey, que o fai impune incluso cando delinque.<\/p>\n\n\n\n
Ciencia fronte a dogmas<\/strong><\/p>\n\n\n\n \u00c9 sabido que o co\u00f1ecemento cient\u00edfico \u00e9 un co\u00f1ecemento aberto ao cambio, sempre en revisi\u00f3n, apoiado na evidencia emp\u00edrica e no consenso da comunidade cient\u00edfica.<\/p>\n\n\n\n Doutra banda, a ideolox\u00eda \u00e9, segundo a RAE, o “conxunto de ideas fundamentais que caracterizan o pensamento dunha persoa, colectividade ou \u00e9poca, dun movemento cultural, relixioso ou pol\u00edtico”.<\/p>\n\n\n\n Con todo, cando un precepto ideol\u00f3xico transf\u00f3rmase en dogma -\u00e9 dicir nunha crenza de car\u00e1cter indiscutible e obrigado para os seguidores de calquera relixi\u00f3n- pode chegar a ser contrario ao co\u00f1ecemento cient\u00edfico e, por tanto, \u00e1 evidencia emp\u00edrica, constitu\u00edndo un obst\u00e1culo que debe ser removido. Tales obst\u00e1culos ideol\u00f3xicos impiden a mi\u00fado o perfeccionamento das leis e o avance en dereitos sociais, como o son, por exemplo, os dereitos sexuais e reprodutivos; en particular o dereito \u00e1 interrupci\u00f3n voluntaria do embarazo, que deber\u00eda estar blindado na Constituci\u00f3n.<\/p>\n\n\n\n Estes dogmas -utilizados a mi\u00fado polo poder para manter o statu quo entorpecen o progreso e provocan enormes inxustizas e sufrimentos.<\/p>\n\n\n\n Dogmas contra o progreso:<\/strong><\/p>\n\n\n\n A historia como advertencia Ao longo da historia, as sociedades oscilaron entre o desexo de avanzar no co\u00f1ecemento e a necesidade de preservar unha orde establecida. Neste conflito constante, os dogmas -xa sexan relixiosos ou ideol\u00f3xicos- actuaron con frecuencia como freos ao pensamento cr\u00edtico, a investigaci\u00f3n libre, o progreso cient\u00edfico e as transformaci\u00f3ns sociais. Lonxe de ser simples erros do pasado, estes episodios revelan como a imposici\u00f3n dun dogma, incuestionable e sancionado pola autoridade, tivo consecuencias profundas e duradeiras no desenvolvemento das sociedades.<\/p>\n\n\n\n Un dos casos m\u00e1is co\u00f1ecidos \u00e9 o de Galileo Galilei, astr\u00f3nomo e f\u00edsico do s\u00e9culo XVII, cuxo apoio Ao heliocentrismio -a teor\u00eda de que a Terra vira ao redor do Sol, proposta inicialmente por Cop\u00e9rnico- enfrontouno coa Igrexa cat\u00f3lica. A pesar de contar con probas emp\u00edricas obtidas mediante o seu telescopio, Galileo foi xulgado pola Inquisici\u00f3n, obrigado a retractarse e condenado a arresto domiciliario para sempre. O problema non era a pretendida falsidade dos seus descubrimentos, sen\u00f3n que contradic\u00edan a interpretaci\u00f3n oficial das Sacras Escrituras. Este exemplo non s\u00f3 evidencia como un dogma relixioso pode suprimir o co\u00f1ecemento, sen\u00f3n tam\u00e9n o medo institucional a perder control sobre a narrativa do mundo.<\/p>\n\n\n\n M\u00e1s tr\u00e1xico a\u00ednda foi o destino de Miguel Servet, m\u00e9dico e te\u00f3logo aragon\u00e9s do s\u00e9culo XVI, que se atreveu a cuestionar tanto a Trindade cristi\u00e1 como algunhas pr\u00e1cticas m\u00e9dicas do seu tempo. Perseguido por cat\u00f3licos e protestantes por igual, foi finalmente arrestado en Xenebra baixo ordes de Juan Calvino e condenado \u00e1 fogueira. Ademais das s\u00faas ideas teol\u00f3xicas, Servet fixo importantes observaci\u00f3ns sobre a circulaci\u00f3n pulmonar do sangue, adiant\u00e1ndose ao seu tempo. Pero o seu pensamento cient\u00edfico foi considerado perigoso non polo que dic\u00eda da medicina, sen\u00f3n polo que implicaba en termos de autoridade relixiosa. A s\u00faa cruel e inxusta execuci\u00f3n, queimado vivo na fogueira, proba como o dogma pode matar tanto ideas como persoas.<\/p>\n\n\n\n A Revoluci\u00f3n Cient\u00edfica e o Movemento Obreiro<\/strong><\/p>\n\n\n\n A Revoluci\u00f3n Cient\u00edfica, iniciada no s\u00e9culo XVI, e a Ilustraci\u00f3n, iniciada no XVII, propiciaron o desenvolvemento das forzas produtivas e o espertar das conciencias. Ambos os movementos priorizaron a raz\u00f3n e a l\u00f3xica sobre a tradici\u00f3n e a superstici\u00f3n. A Ilustraci\u00f3n, de feito, co\u00f1\u00e9cese como o “S\u00e9culo das Luces” porque puxo a raz\u00f3n no centro da procura da verdade.<\/p>\n\n\n\n No s\u00e9culo XVIII xorde en Inglaterra o movemento obreiro debido \u00e1 Revoluci\u00f3n Industrial e \u00e1 terrible explotaci\u00f3n laboral, e, en Francia, xa a finais de s\u00e9culo, a burgues\u00eda progresista, co apoio das capas populares, impulsan a s\u00faa Revoluci\u00f3n, proclamando a Rep\u00fablica francesa.<\/p>\n\n\n\n No s\u00e9culo XIX, a medida que o proceso de industrializaci\u00f3n estendeuse, o movemento obreiro expandiuse simultaneamente por Europa. No s\u00e9culo XIX pensadores tales como Karl Marx, Frederic Engels e Lenin, achegaron ao movemento obreiro as bases te\u00f3ricas e pr\u00e1cticas que posibilitaron a Revoluci\u00f3n rusa a principios do s\u00e9culo XX e a implantaci\u00f3n do primeiro Estado obreiro da Historia. Lonxe de marcar unha ruptura definitiva coa superstici\u00f3n e as crenzas contrarias \u00e1 raz\u00f3n, trouxo novas formas de dogmatismo, agora baixo roupaxes ideol\u00f3xicas. Un caso paradigm\u00e1tico foi o do lisenkoismo na extinta URSS.<\/p>\n\n\n\n Trofim Den\u00edsovich Lysenko (1898-1976), un agr\u00f3nomo sen formaci\u00f3n cient\u00edfica s\u00f3lida, promoveu teor\u00edas pseudocient\u00edficas que negaban a xen\u00e9tica mendeliana. Apoiado por Stalin, a s\u00faa doutrina converteuse en pol\u00edtica oficial do Estado. Os xenetistas que se opuxeron -moitos deles destacados cient\u00edficos- foron silenciados ou encarcerados. Como resultado, a biolox\u00eda sovi\u00e9tica sufriu un atraso de d\u00e9cadas, e as fames negras causadas por pol\u00edticas agr\u00edcolas erradas cobraron mill\u00f3ns de vidas. Neste caso, o dogma non era relixioso, sen\u00f3n ideol\u00f3xico, pero o efecto foi o mesmo: o pensamento cr\u00edtico foi suprimido en nome dunha verdade imposta desde o poder.<\/p>\n\n\n\n Conclusi\u00f3n<\/strong><\/p>\n\n\n\n Estes sucesos abominables l\u00e9mbrannos que o co\u00f1ecemento florece s\u00f3 nun ambiente onde se permite a d\u00fabida, a cr\u00edtica e a revisi\u00f3n constante das ideas. Cando se elevan certas crenzas ao rango de incuestionables -sexan de orixe divina ou pol\u00edtica-, cond\u00e9nase \u00e1 sociedade ao estancamento ou mesmo ao retroceso. A historia de Galileo, Servet ou os cient\u00edficos sovi\u00e9ticos perseguidos por Stalin -sen minimizar a achega deste dirixente pol\u00edtico ao desenvolvemento tecnol\u00f3xico da URSS e \u00e1 vitoria europea sobre o nazismo- non \u00e9 s\u00f3 unha lecci\u00f3n do pasado: \u00e9 unha advertencia permanente sobre os perigos de subordinar a raz\u00f3n ao dogma.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"