{"id":14975,"date":"2025-11-25T10:00:14","date_gmt":"2025-11-25T09:00:14","guid":{"rendered":"https:\/\/www.anovapeneira.gal\/?p=14975"},"modified":"2025-11-20T11:08:42","modified_gmt":"2025-11-20T10:08:42","slug":"san-simon-o-resort-da-memoria-a-crueldade-documentada-e-o-imperativo-etico-do-dato-preciso-como-podemos-recuperar-a-illa-sen-desfacer-o-que-hai","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.anovapeneira.gal\/index.php\/2025\/11\/25\/san-simon-o-resort-da-memoria-a-crueldade-documentada-e-o-imperativo-etico-do-dato-preciso-como-podemos-recuperar-a-illa-sen-desfacer-o-que-hai\/","title":{"rendered":"San Sim\u00f3n: o resort da memoria, a crueldade documentada e o imperativo \u00e9tico do dato preciso. como podemos recuperar a illa sen desfacer o que hai?"},"content":{"rendered":"\n<pre class=\"wp-block-verse\"><strong>Gonzalo Amoedo L\u00f3pez<\/strong><\/pre>\n\n\n\n<p>Non \u00e9 a primeira vez, nin ser\u00e1 a \u00faltima, que visite a illa de San Sim\u00f3n. A mi\u00f1a reiterada presenza nese lugar, no seu formato actual de Resort de Convenci\u00f3ns, lonxe de normalizar a paisaxe, agrava a mi\u00f1a reflexi\u00f3n c\u00e1ustica. Non \u00e9 s\u00f3 a negaci\u00f3n arquitect\u00f3nica, sen\u00f3n o triunfo da superficialidade sobre o rigor hist\u00f3rico. O exercicio memorialista esixe unha an\u00e1lise profunda das consecuencias \u00e9ticas e pol\u00edticas da xesti\u00f3n da nosa historia, unha xesti\u00f3n que deliberadamente optou por borrar os datos.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>I.- A Estrutura do Terror: Datos do campo de concentraci\u00f3n<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>A cr\u00edtica \u00e1 reconversi\u00f3n do espazo non se basea nunha mera impresi\u00f3n, sen\u00f3n na evidencia de que a arquitectura da negaci\u00f3n de Manuel Fraga e o t\u00e9cnico C\u00e9sar Portela soterraron un lugar clave na estrutura represiva franquista.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>A Xesti\u00f3n da masificaci\u00f3n<\/strong>: San Sim\u00f3n non foi unha prisi\u00f3n menor. Dende o outono de 1936, operou como un campo de concentraci\u00f3n especializado no tr\u00e1nsito e exterminio diferido. O seu pico de ocupaci\u00f3n superou os 2.500 presos en momentos puntuais, nunhas condici\u00f3ns hixi\u00e9nicas e de fame extrema. Moitos proced\u00edan das purgas en Galicia, pero tam\u00e9n das frontes do Norte unha vez ca\u00eddos no poder dos sublevados. O <strong>Upo Mendi<\/strong> \u00e9 un dato crucial: os case 800 presos que transportou non eran simples prisioneiros; a s\u00faa chegada intensificou o car\u00e1cter pol\u00edtico e represivo do campo, lig\u00e1ndoo directamente \u00e1 ca\u00edda de Euskadi.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>O R\u00e9xime carcerario:<\/strong> O d\u00eda a d\u00eda estaba rexido polo Regulamento de Prisi\u00f3ns de 1930, pero aplicado baixo o terror do Bando de Guerra. Os presos, ademais da fame e o fr\u00cdo, estaban sometidos a traballos forzados (limpeza, construci\u00f3n de cami\u00f1os incluso fora da illa, drenaxe dos peiraos do recinto insular, etc) e eran pasto da arbitrariedade. Os seus expedientes, cando exist\u00edan, era a mi\u00fado xulgados en Vigo polo Consello de Guerra Permanente, que ditaba sentenza de morte ou longas penas, moitas delas revisadas con extrema dureza. Esta burocracia do terror \u00e9 o que a arquitectura do resort fai desaparecer.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>II.- A Despolitizaci\u00f3n cifrada: A negaci\u00f3n da responsabilidade institucional<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>O recente filme San Sim\u00f3n, no seu af\u00e1n de divulgaci\u00f3n, incorre en imprecisi\u00f3ns estrat\u00e9xicas que, por matizadas que sexan as s\u00faas intenci\u00f3ns, te\u00f1en consecuencias pol\u00edticas graves ao dilu\u00edr a responsabilidade institucional.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>A Matizaci\u00f3n temporal das sacas: <\/strong>A pel\u00edcula erra ao vincular o cesamento das sacas coa prisi\u00f3n do inspector Fernando Lago B\u00faa e o m\u00e9dico Francisco Bustelo en novembro de 1936. O rigor esixe precisar que as execuci\u00f3ns extraxudiciais continuaron de forma organizada ata marzo de 1937. A detenci\u00f3n destes dous responsables (por extorsionar a un amigo persoal do xeneral Martinez Anido) non significou a fin da represi\u00f3n. O erro pol\u00edtico da pel\u00edcula reside en presentar as sacas como un \u201cexceso\u201d individual, en lugar de como a implementaci\u00f3n institucional e sistem\u00e1tica das directrices de Mola de <em>limpeza<\/em>. A memoria, para ser efectiva, debe sinalar o plan, non s\u00f3 aos executores.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>A \u00c9tica da omisi\u00f3n e a humillaci\u00f3n documentada:<\/strong> A timidez dram\u00e1tica (ausencia de cacheos na chegada das \u201cmadri\u00f1as\u201d, escenas de chegada dos presos como se fosen de excursi\u00f3n, presenza de mulleres no Paseo dos Buxos cos presos, compo\u00f1endo unha escea buc\u00f3lica, propia dun sanatorio ou un centro termal, etc.) non \u00e9 s\u00f3 unha cuesti\u00f3n est\u00e9tica, sen\u00f3n unha omisi\u00f3n \u00e9tica da humillaci\u00f3n coti\u00e1. Os cacheos \u00e1s mulleres que levaban comida era un rito de poder para quebrantar a moral tanto das familias como dos presos. A falta de representaci\u00f3n desta crueldade espec\u00edfica, xunto coa omisi\u00f3n do Upo Mendi no relato, resta credibilidade e peso moral ao relato.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>III.- A Consecuencia pol\u00edtica: A Defensa da equidistancia<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>A cr\u00edtica final, por m\u00e1is matizada que se faga, non pode evitar a condena \u00e1 reconciliaci\u00f3n banal que subxace no ep\u00edlogo do filme. A complexidade emocional que se busca coa nostalxia do preso de confianza, Acu\u00f1a Lamas, resulta, no plano pol\u00edtico, nunha equidistancia moral inaceptable.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>O perigo da neutralidade<\/strong>: O que artisticamente se busca como ambivalencia, politicamente trad\u00facese en neutralidade. Esta neutralidade harmoniza perfectamente coa visi\u00f3n as\u00e9ptica do resort de Fraga -un espazo sen conflito-, e coa narrativa da Transici\u00f3n que evitou o xu\u00edzo de responsabilidades. Non podemos aceptar esta igualaci\u00f3n. A memoria debe ser asim\u00e9trica a favor da v\u00edtima e militante contra o verdugo. O recurso \u00e1 ambig\u00fcidade final \u00e9 o xeito m\u00e1is sutil e evitar a confrontaci\u00f3n directa coa natureza criminal e ilegal do levantamento militar de 1936.<\/p>\n\n\n\n<p>A mi\u00f1a recorrencia a San Sim\u00f3n, e a mi\u00f1a cr\u00edtica a estas representaci\u00f3ns, parte da convicci\u00f3n de que o rigor nos datos non \u00e9 un capricho acad\u00e9mico, sen\u00f3n o alicerce \u00e9tico fundamental. Se a illa \u00e9 un resort e o filme minimiza a responsabilidade, a pegada emocional irrefutable que San Sim\u00f3n deber\u00eda deixar na sociedade -unha pegada contra o fascismo- \u00e9 disipada. O rigor, ent\u00e9ndase ben, \u00e9 o \u00fanico que impide que as boas intenci\u00f3ns se convertan en colaboradoras involuntarias do esquecemento.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>A Ilusi\u00f3n do Resort sobre a Memoria: Por que San Sim\u00f3n non \u00e9 un Espazo de Memoria Democr\u00e1tica, sen\u00f3n un Escenario de Ocio<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>As illas de San Sim\u00f3n e Santo Ant\u00f3n, na R\u00eda de Vigo, termo municipal de Redondela, son un enclave de beleza innegable e cunha historia densa, marcada polo seu pasado como mosteiro, lazareto e, tristemente, <strong>campo de concentraci\u00f3n franquista <\/strong>(1936-1943). Malia que o Goberno Central incoou o expediente para declarala \u201cLugar de Memoria Democr\u00e1tica\u201d, a realidade actual da illa, dominada por usos culturais e tur\u00edsticos, susc\u00edtame a lex\u00edtima cuesti\u00f3n de se o seu estado actual representa unha verdadeira reparaci\u00f3n e homenaxe \u00e1s v\u00edtimas ou se, polo contrario, se transformou nun mero \u201cresort cultural\u201d onde a memoria se dil\u00fae baixo a capa do lecer e a espectacularizaci\u00f3n.<\/p>\n\n\n\n<p>\u00c9 fundamental entender que a declaraci\u00f3n dun espazo como \u201cLugar de Memoria Democr\u00e1tica\u201d non \u00e9 s\u00f3 un tr\u00e1mite burocr\u00e1tico, sen\u00f3n que implica unha funci\u00f3n activa de <strong>conmemoraci\u00f3n, did\u00e1ctica e reparaci\u00f3n<\/strong>. Esixe que o lugar se preserve e se use de xeito que o foco principal sexa a verdade e a dignidade das v\u00edtimas. No caso de San Sim\u00f3n e Santo Ant\u00f3n, a s\u00faa xesti\u00f3n post-ditadura, especialmente trala s\u00faa rehabilitaci\u00f3n na d\u00e9cada de 2000, tivo un marcado car\u00e1cter cultural e de ocio. A illa foi concibida como a \u201c<strong>Illa do Pensamento<\/strong>\u201d, un espazo para congresos, eventos varios, obradoiros e mesmo o co\u00f1ecido Festival Sinsal. Esta orientaci\u00f3n transformou os restos do que foi penal nunha serie de instalaci\u00f3ns modernas e minimalistas: salas de conferencias, auditorios e espazos di\u00e1fonos.<\/p>\n\n\n\n<p>Este <em>aggionarmento<\/em> arquitect\u00f3nico \u00e9 o que sustenta a tese do \u201cresort\u201d. Ao eliminar a rudeza e a atmosfera opresiva do penal, as illas perden a s\u00faa capacidade de testemu\u00f1ar fisicamente o horror. As estruturas orixinais que poder\u00edan evocar o sufrimento foron substitu\u00eddas por unha est\u00e9tica funcional e limpa, m\u00e1is propia dun espazo de retiro ou dun centro de eventos <em>premium.<\/em> O visitante de hoxe atopa un lugar id\u00edlico, con xard\u00edns coidados e vistas espectaculares, onde a narrativa do campo de concentraci\u00f3n adoita ser unha parada informativa m\u00e1is, en lugar de ser a experiencia central e ineludible. <strong>A beleza paisax\u00edstica e a modernidade das instalaci\u00f3ns act\u00faan como un veo que aten\u00faa a brutalidade da historia<\/strong>, convertendo o recordo nunha experiencia est\u00e9tica e facilmente dixerible.<\/p>\n\n\n\n<p>Ademais, os usos culturais de gran formato, como o mencionado Festival Sinsal, non s\u00f3 son incompatibles coa atmosfera de \u201crecollida\u201d que se esperar\u00eda dun lugar de memoria, sen\u00f3n que <strong>descontextualizan completamente o espazo<\/strong>. \u00c9 dif\u00edcil soster o car\u00e1cter reparador e conmemorativo dun lugar onde, durante uns d\u00edas, se instalan escenarios, v\u00e9ndese comida e bebida e miles de persoas acoden a un evento de lecer masivo. Estas actividades, a\u00ednda que culturalmente valiosas <em>per se<\/em>, env\u00edan unha mensaxe confusa: \u00e9 este un cemiterio simb\u00f3lico ou un espazo de divertimento? A Lei de Memoria Democr\u00e1tica busca precisamente prohibir aquelas actividades que supo\u00f1an \u201cdescr\u00e9dito, menosprezo ou humillaci\u00f3n das v\u00edtimas\u201d. E, a\u00ednda que o ocio non sexa <em>per se <\/em>unha humillaci\u00f3n, a priorizaci\u00f3n constante de eventos de alto perfil sobre as actividades estritamente memorialistas inclina a balanza cara ao negocio cultural e tur\u00edstico, afast\u00e1ndoo do que deber\u00eda ser un santuario laico para a lembranza.<\/p>\n\n\n\n<p>En conclusi\u00f3n, as illas de San Sim\u00f3n e Santo Ant\u00f3n, malia as declaraci\u00f3ns oficiais, funciona <em>de facto<\/em> como un espazo h\u00edbrido onde o seu potencial como \u201cresort cultural\u201d eclipsa a s\u00faa funci\u00f3n de memoria. Un verdadeiro \u201cLugar de Memoria Democr\u00e1tica\u201d debe ser un espazo inc\u00f3modo, que interpele ao visitante sobre o sufrimento e a inxustiza. Ao optar por un proxecto de rehabilitaci\u00f3n que prioriza a est\u00e9tica e os usos l\u00fadicos e de negocio, a illa conv\u00e9rtese nun <strong>escenario<\/strong> onde a memoria se pon en escena, pero non se vive nin se sente coa intensidade que as case seis mil persoas represaliadas merecer\u00edan. A verdadeira reparaci\u00f3n non consiste en borrar a fealdade do pasado cunha rehabilitaci\u00f3n exitosa, sen\u00f3n en garantir que esa fealdade persista como advertencia e homenaxe.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Afondando na Tese: Incompatibilidade de Usos e a Est\u00e9tica do Esquecemento en San Sim\u00f3n e Santo Ant\u00f3n<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>\u00c9 moi pertinente afondar nestes dous eixos. A transformaci\u00f3n das illas nun \u201cresort cultural\u201d queda claramente demostrada pola <strong>incompatibilidade dos seus usos actuais coa memoria democr\u00e1tica <\/strong>e pola <strong>est\u00e9tica arquitect\u00f3nica escollida para a s\u00faa rehabilitaci\u00f3n.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>1.-O Festival Sinsal e a Incompatibilidade dos Usos L\u00fadicos<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>O caso do <strong>Festival Sinsal<\/strong> (e outros eventos similares)\u00e9 o exemplo m\u00e1is claro e controvertido de como as illas priorizan o lecer sobre o recordo.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Descontextualizando o Espazo<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>A Memoria pide Recolleita:<\/strong> Un espazo de memoria, especialmente un campo de concentraci\u00f3n, esixe silencio, respecto e unha atmosfera que convide \u00e1 reflexi\u00f3n solemne sobre a traxedia humana.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>O Lecer pide Celebraci\u00f3n<\/strong>: Un festival de m\u00fasica, por moi \u201cintimo\u201d ou \u201calternativo\u201d que sexa, \u00e9 por natureza unha celebraci\u00f3n comunitaria, con ru\u00eddo, consumo de alimentos, bebidas e incluso outras substancias, e busca a evasi\u00f3n e o desfrute.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>O Conflito<\/strong>: Cando miles de persoas acceden \u00e1s illas co \u00fanico prop\u00f3sito de asistir a un concerto, <strong>o peso hist\u00f3rico dil\u00faese<\/strong>. As illas conv\u00e9rtense nun <strong>tel\u00f3n de fondo pintoresco<\/strong> para o evento, e non nun lugar para a lembranza. As estruturas que acolleron a represi\u00f3n conv\u00e9rtense en <em>venues<\/em> ou zonas de servizo para o festival.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>A mensaxe \u00c9tica<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>A Lei de Memoria Democr\u00e1tica busca a <strong>dignificaci\u00f3n das v\u00edtimas<\/strong>. Programar eventos festivos de alto perfil na que foi unha prisi\u00f3n pol\u00edtica masiva env\u00eda unha mensaxe ambigua, cando non ofensiva, \u00e1s familias. Parece indicar que o valor principal do lugar \u00e9 o seu potencial tur\u00edstico e de negocio, e non o seu valor \u00e9tico e did\u00e1ctico.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>En Resumo<\/strong>: Non se trata de prohibir a cultura, sen\u00f3n de entender que un campo de concentraci\u00f3n debe ser un lugar de <strong>contemplaci\u00f3n<\/strong>, non de <strong>espect\u00e1culo. <\/strong>A coexistencia de m\u00fasica electr\u00f3nica ou indie co recordo das v\u00edtimas do franquismo resulta unha hibridaci\u00f3n que <strong>neutraliza a potencia did\u00e1ctica da memoria.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>2.- A Rehabilitaci\u00f3n Arquitect\u00f3nica: A Est\u00e9tica do Esquecemento<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>A rehabilitaci\u00f3n das illas levada a cabo a principios dos 2000 \u00e9 fundamental para entender a s\u00faa transformaci\u00f3n en \u201cresort\u201d. O proxecto, que ga\u00f1ou premmio de arquitectura, optou por unha est\u00e9tica de <strong>modernidade minimalista<\/strong> e funcional.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>A Eliminaci\u00f3n da Testemu\u00f1a F\u00edsica<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>A Limpeza excesiva<\/strong>: Os arquitectos buscaban a \u201cIlla do Pensamento\u201d, un espazo para a cultura e a reflexi\u00f3n abstracta. Para logralo, <strong>eliminouse a p\u00e1tina de opresi\u00f3n<\/strong> e abandono que poder\u00eda testemu\u00f1ar o seu pasado.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>O Material e a Textura:<\/strong> As antigas estruturas que serviron de prisi\u00f3n, se fosen preservadas, falar\u00edan por si mesmas: paredes rachadas e pintadas polos presos, celas escuras, sensaci\u00f3n de insalubridade. No seu lugar, atopamos <strong>espazos luminosos, di\u00e1fanos, con materiais nobres e acabados impolutos<\/strong>. Esta \u201chixiene\u201d arquitect\u00f3nica borra a materialidade do sufrimento.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>O Efeito \u201cResort\u201d<\/strong>: O resultado final \u00e9 un conxunto de edificios que poder\u00edan estar en calquera campus tecnol\u00f3xico ou centro de congresos de alto nivel. As zonas axardinadas, as pasarelas e a ausencia de calquera elemento que \u201cmoleste\u201d ou \u201casuste\u201d fan que as illas se perciban como un <strong>lugar de retiro e calma<\/strong>, non como un lugar de memoria tr\u00e1xica.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>A Substituci\u00f3n da Narrativa<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Ao cambiar a arquitectura, modificouse tam\u00e9n a narrativa. As illas xa non contan a historia \u201cAqu\u00ed a xente sufriu e morreu\u201d, sen\u00f3n \u201cAqu\u00ed pensamos e celebramos congresos\u201d.<\/p>\n\n\n\n<p>Nun espazo de memoria aut\u00e9ntico, <strong>o propio edificio \u00e9 a primeira proba<\/strong>. Cando a arquitectura \u00e9 tan radicalmente intervida e embelecida, a historia debe ser contada a trav\u00e9s de paneis e textos, en lugar de sentirse ao trav\u00e9s da contorna f\u00edsica. \u00c9 dicir, a memoria pasa de ser unha <strong>experiencia sensorial e inmersiva<\/strong> a ser unha <strong>informaci\u00f3n did\u00e1ctica <\/strong>m\u00e1is, afastada da s\u00faa contorna<\/p>\n\n\n\n<p><strong>P<\/strong><strong>a<\/strong><strong>ra conclu<\/strong><strong>\u00ed<\/strong><strong>r<\/strong>: San Sim\u00f3n e Santo Ant\u00f3n non fallou por falta de intenci\u00f3n de lembrar, sen\u00f3n por unha decisi\u00f3n de xesti\u00f3n e est\u00e9tica que transformou o lugar nun espazo amigable e multifuncional. Ao intentar ser todo (centro cultural, illa de lecer, lugar de memoria) <strong>acabou por non ser un lugar de memoria efectivo<\/strong>, quedando a historia silenciada baixo a m\u00fasica e as novas infraestruturas.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Alternativas para Redefinir San Sim\u00f3n e Santo Ant\u00f3n: De \u201cRessort\u201d a Xenu\u00edno Espazo de Memoria<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>A cr\u00edtica non debe ser s\u00f3 destrutiva, sen\u00f3n tam\u00e9n propositiva. Se aceptamos que as illas non est\u00e1n a cumprir a s\u00faa funci\u00f3n de espazo de memoria democr\u00e1tica, sen\u00f3n de \u201cresort cultural\u201d, \u00e9 necesario formular <strong>alternativas concretas<\/strong> para reorientar a s\u00faa xesti\u00f3n e uso, po\u00f1endo a dignidade das v\u00edtimas no centro.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>1.- Revisi\u00f3n e Limitaci\u00f3n Estrita de Usos<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>O primeiro paso debe ser unha <strong>revisi\u00f3n do Plan de Usos<\/strong> das illas, limitando radicalmente as actividades que son incompatibles coa atmosfera de recollida.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Suspensi\u00f3n de Eventos de Lecer Masivo:<\/strong> Prohibici\u00f3n de festivais, concertos multitudinarios, vodas e grandes eventos de catering. As illas deben ser un lugar de <strong>peregrinaci\u00f3n c\u00edvica<\/strong> e non de celebraci\u00f3n.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Priorizaci\u00f3n de Usos Did\u00e1cticos e Investigadores:<\/strong> As illas deber\u00edan converterse nun <strong>Centro de Interpretaci\u00f3n e Documentaci\u00f3n<\/strong> permanente sobre a represi\u00f3n franquista en Galicia e no norte de Portugal.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Programas de Memoria<\/strong>: Fomentar obradoiros dirixidos a centros educativos, conferencias acad\u00e9micas sobre a Guerra Civil e o franquismo, e encontros con familiares das v\u00edtimas.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Arquivo Vivo<\/strong>: Instalar un arquivo aberto e accesible para investigadores, con materiais sobre os presos que pasaron por al\u00ed.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Eventos de Baixo Impacto e Alta Relevancia:<\/strong> Permitir s\u00f3 actividades culturais que sexan explicitamente vinculadas \u00e1 tem\u00e1tica da memoria, os dereitos humanos, a paz ou a reparaci\u00f3n, e que se desenvolvan con baixo impacto sonoro e de p\u00fablico.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>2.- Intervenci\u00f3n Arquitect\u00f3nica Inversa (De Modernizaci\u00f3n)<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>A pesar da rehabilitaci\u00f3n premiada, \u00e9 posible e necesario realizar intervenci\u00f3ns que recuperen, polo menos parcialmente, a <strong>sensaci\u00f3n f\u00edsica de prisi\u00f3n<\/strong>.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Creaci\u00f3n dun N\u00facleo Intocable:<\/strong> Dedicar unha secci\u00f3n da illa -por exemplo un antigo barrac\u00f3n de presos- a unha <strong>musealizaci\u00f3n de contraste<\/strong>. Nesta zona, recrear as condici\u00f3ns de vida e opresi\u00f3n (a gruta como c\u00e1mara de castigo, liteiras) deixando ao car\u00f3n a est\u00e9tica minimalista.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Preservaci\u00f3n do Deterioro:<\/strong> Introducir elementos que permitan que as marcas hist\u00f3ricas sexan visibles (marcas de disparos na parede de fusilamento).<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Recuperaci\u00f3n simb\u00f3lica<\/strong>: No caso de non poder reverter toda a arquitectura, instalar <strong>elementos simb\u00f3licos e art\u00edsticos permanente<\/strong> (esculturas, murais, incorporar a toponimia dos presos: paseo de Teruel, campo das alocuci\u00f3ns) que rompan coa harmon\u00eda actual e que lembren de forma constante a brutalidade do lugar. Por exemplo, un muro cos nomes dos presos ou unha instalaci\u00f3n que emule as torres de vixilancia.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>3.- O Protagonismo da V\u00edtima e a Reparaci\u00f3n Simb\u00f3lica<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Un espazo de memoria debe xestionarse en di\u00e1logo constante coas v\u00edtimas e as s\u00faas familias, as\u00ed como cos colectivos da memoria.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Xesti\u00f3n Participativa<\/strong>: Creaci\u00f3n dun <strong>Consello da Memoria <\/strong>que incl\u00faa a familiares das v\u00edtimas, asociaci\u00f3ns memorialistas e historiadores,, para supervisar a xesti\u00f3n das illas. Isto garante que a narrativa e os usos respondan \u00e1 necesidade de reparaci\u00f3n.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Rutas da Dignidade<\/strong>: Establecer rutas de visita guiada que non se centren na beleza paisax\u00edstica, sen\u00f3n na <strong>historia persoal dos presos<\/strong>, con narrativas in situ sobre quen eran, por que foron encarcerados e cal foi o seu destino.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>D\u00eda de Homenaxe Permanente<\/strong>: Establecer unha ou varias datas anuais fixas (por exemplo, o aniversario de apertura do campo ou do seu peche) como \u00fanico d\u00eda para grandes actos p\u00fablicos, reservado <strong>exclusivamente a homenaxes e actos de reparaci\u00f3n institucional <\/strong>e de familiares.<\/p>\n\n\n\n<p>Ao implementar estas medidas, San Sim\u00f3n e Santo Ant\u00f3n pasar\u00edan de ser unhas fermosas illas con historia (\u201cun resort cultural\u201d) a converterse nun <strong>monumento nacional <\/strong>\u00e1 dignidade, a resistencia e a lembranza democr\u00e1tica.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Lecci\u00f3ns de Xesti\u00f3n da Memoria: San Sim\u00f3n fronte a Auschwitz, Dachau e a ESMA<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>A an\u00e1lise da xesti\u00f3n noutros <strong>Lugares de Memoria<\/strong> internacionais, especialmente campos de concentraci\u00f3n ou centros de tortura, ilustra claramente o contraste co enfoque de San Sim\u00f3n e Santo Ant\u00f3n e reforza a idea de que o modelo galego se inclina perigosamente cara \u00e1 espectacularizaci\u00f3n tur\u00edstica.<\/p>\n\n\n\n<p>Existen dous modelos principais de xesti\u00f3n da memoria extrema: o europeo (campos de concentraci\u00f3n nazis) e o latinoamericano (sitios de represi\u00f3n das ditaduras militares), \u00e1mbolos dous cunha clara priorizaci\u00f3n da did\u00e1ctica e a reparaci\u00f3n.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>1.- Modelo de Dachau (Alema\u00f1a)<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Dachau, o primeiro campo de concentraci\u00f3n nazi, serve de referente en Europa e representa un modelo de <strong>preservaci\u00f3n e did\u00e1ctica enfocada na seriedade e o respecto.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>Restrici\u00f3n de Usos<\/strong>: A pesar de recibir un alto volume de visitantes (o chamado \u201cturismo da memoria\u201d), as actividadeds permitidas c\u00e9ntranse estritamente na visita e a aprendizaxe. <strong>Non se permite comer no recinto, nin levar equipaxe voluminosa, nin subir \u00e1s ru\u00ednas, nin ru\u00eddos fortes<\/strong>. Isto establece inmediatamente un marco de <strong>recollida e solemnidade.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>A voz do Experto: A \u00e9nfase est\u00e1 nas visitas guiadas especializadas <\/strong>e nas actividades formativas dirixidas a maiores de 13 anos. O obxectivo non \u00e9 s\u00f3 ver o lugar, sen\u00f3n comprender o contexto hist\u00f3rico e reflexionar sobre o seu significado.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Preservaci\u00f3n F\u00edsica<\/strong>: Mantense a <strong>dureza f\u00edsica <\/strong>do lugar (barrac\u00f3ns, a praza do reconto, o crematorio). O visitante experimenta o lugar coa s\u00faa brutalidade orixinal sen edulcoraci\u00f3ns arquitect\u00f3nicas. A musealizaci\u00f3n reflicte a vida coti\u00e1 dos prisioneiros e os horrores cometidos.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>O Contraste con San Sim\u00f3n e Santo Ant\u00f3n:<\/strong> En Dachau, a entrada \u00e9 gratu\u00edta (como nas illas, o que evita a mercantilizaci\u00f3n directa), pero a totalidade dos seus esforzos c\u00e9ntranse en manter a dignidade do lugar e a seriedade da experiencia. Os eventos que se celebran nas illas galegas (como o Sinsal), co seu ambiente festivo e comercial, ser\u00edan <strong>impensables <\/strong>dentro do per\u00edmetro do memorial de Dachau.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>2.- Modelo ESMA (Arxentina)<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>O caso do Museo Sitio de Memoria <strong>ESMA<\/strong> (Escola de Mec\u00e1nica de la Armada) en Buenos Aires \u00e9 un modelo de memoria democr\u00e1tica recente e activa, pois foi un dos maiores centros de detenci\u00f3n e tortura da ditadura arxentina.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Intervenci\u00f3n e Compromiso: <\/strong>A<strong> ESMA<\/strong> foi desmantelada como instituci\u00f3n militar e convertida nun <strong>espazo de memoria por lei<\/strong>, onde as decisi\u00f3ns son tomadas en gran medida por organismos de <strong>Dereitos Humanos<\/strong> e de familiares das v\u00edtimas. O seu obxectivo \u00e9 a loita contra a impunidade e a defensa dos dereitos humanos no presente.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Preservaci\u00f3n da Probas<\/strong>: As instalaci\u00f3ns (como a \u201cCapiucha\u201d, onde se torturaba) pres\u00e9rvanse de xeito que o visitante poida percibir a s\u00faa <strong>funci\u00f3n represiva<\/strong>. Non se busca a beleza, sen\u00f3n a <strong>verdade cr\u00faa.<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>Usos: <\/strong>As s\u00faas actividades c\u00e9ntranse en exposici\u00f3ns, visitas guiadas, e proxecto de investigaci\u00f3n e educaci\u00f3n. O sitio act\u00faa como unha <strong>peza viva na loita pola xustiza,<\/strong> non como un centro de eventos.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>O Contraste con San Sim\u00f3n e Santo Ant\u00f3n<\/strong>: Na ESMA, a memoria non \u00e9 un mero \u201cmuseo de historia\u201d, sen\u00f3n unha <strong>ferramenta pol\u00edtica de reparaci\u00f3n.<\/strong> A xesti\u00f3n est\u00e1 controlada para garantir que nunca se volva a profanar o espazo cun uso fr\u00edvolo. As illas, pola contra, foron rehabilitadas baixo un proxecto de \u201cIlla de Pensamento\u201d, o que dilu\u00edu o control da memoria baixo a xesti\u00f3n cultural e tur\u00edstica da administraci\u00f3n.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Conclusi\u00f3n do Paralelismo<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>A xesti\u00f3n internacional dos lugares de memoria confirma que a <strong>restrici\u00f3n dr\u00e1stica de usos e a preservaci\u00f3n da atmosfera opresiva <\/strong>son condici\u00f3ns sine qua non para que un lugar cumpra a s\u00faa funci\u00f3n reparadora.<\/p>\n\n\n\n<p>San Sim\u00f3n e Santo Ant\u00f3n, coa s\u00faa est\u00e9tica de <strong>minimalismo luminoso<\/strong> escandinavo e a celebraci\u00f3n de <strong>festivais de m\u00fasica<\/strong>, optou por un modelo que prioriza a versatilidade e a rendibilidade cultural e tur\u00edstica sobre o rigor \u00e9tico e a seriedade did\u00e1ctica. Mentres que Auschwitz ou Dachau son <strong>santuarios laicos<\/strong> do horror, as illas son, a mi\u00fado, un <strong>palco esc\u00e9nico<\/strong>, un centro de congresos ou, incluso, lugar de celebraci\u00f3n de vodas.<\/p>\n\n\n\n<p>A verdadeira declaraci\u00f3n de \u201cLugar de Memoria Democr\u00e1tica\u201d non ser\u00e1 efectiva ata que a Administraci\u00f3n tome medidas similares \u00e1s destes referentes internacionais, desmantelando o \u201cresort\u201d e devolvendo o protagonismo do espazo \u00e1 memoria e \u00e1 dignidade das v\u00edtimas.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Conclusi\u00f3n Final: San Sim\u00f3n e Santo Ant\u00f3n, un \u201cResort\u201d que Silencia a Memoria<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>As illas son, paradoxalmente, un exemplo de como un proxecto de rehabilitaci\u00f3n cultural pode acabar por neutralizar a memoria hist\u00f3rica.<\/p>\n\n\n\n<p>Os argumentos presentados converxen nunha \u00fanica tese: As illas non operan de facto como un espazo de memoria democr\u00e1tica e reparaci\u00f3n, sen\u00f3n como un \u201c<strong>resort cultural\u201d espectacularizado<\/strong>, onde a historia da represi\u00f3n \u00e9 un elemento m\u00e1is no seu cat\u00e1logo de activos.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>1.-A Est\u00e9tica do Esquecemento<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>A rehabilitaci\u00f3n arquitect\u00f3nica das illas cometeu o erro fundamental de buscar a <strong>beleza e a funcionalidade<\/strong> a toda costa. Ao converter os edificios nunha serie de salas minimalistas e luminosas, <strong>borrouse a testemu\u00f1a f\u00edsica do sufrimento<\/strong>. Un campo de concentraci\u00f3n ou centro de detenci\u00f3n debe ser un lugar inc\u00f3modo, cuxa arquitectura evoque a opresi\u00f3n. San Sim\u00f3n e Santo Ant\u00f3n, pola contra, ofrece paz visual e harmon\u00eda paisax\u00edstica, actuando como un <strong>velo<\/strong> que suaviza e, finalmente, silencia o horror dos miles de presos franquistas que al\u00ed sufriron. A <strong>hixiene arquitect\u00f3nica<\/strong> aplicada \u00e9 o primeiro paso para o esquecemento.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>2.- A incompatibilidade dos Usos<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>A xesti\u00f3n das illas demostra unha clara priorizaci\u00f3n do ocio e do negocio cultural sobre o rigor \u00e9tico. A celebraci\u00f3n de eventos masivos de lever, como o Festival Sinsal, nun lugar de masacre e tortura, crea unha <strong>disociaci\u00f3n moral <\/strong>inaceptable.<\/p>\n\n\n\n<p>Como proba o contraste cos Lugares de Memoria internacionais (Dachau, ESMA), a xesti\u00f3n dun espazo de memoria esixe a restrici\u00f3n dr\u00e1stica de calquera actividade que desv\u00ede a atenci\u00f3n da solemnidade e a reflexi\u00f3n. Priorizar o ticket e a proxecci\u00f3n cultural sobre o respecto e o recollemento \u00e9 o que define o \u201cresort\u201d e non o santuario c\u00edvico.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>3.- A Necesidade de Reparaci\u00f3n Xenu\u00edna<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>A declaraci\u00f3n oficial de San Sim\u00f3n e Santo Ant\u00f3n como Lugar de Memoria Democr\u00e1tica ser\u00e1 un xesto baleiro se non vai acompa\u00f1ada dunha <strong>mudanza radical no seu modelo de xesti\u00f3n<\/strong>. A verdadeira reparaci\u00f3n e homenaxe \u00e1s v\u00edtimas esixe:<\/p>\n\n\n\n<p><strong>A eliminaci\u00f3n dos usos l\u00fadicos<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>A recuperaci\u00f3n dunha atmosfera de contrici\u00f3n e did\u00e1ctica<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><strong>O protagonismo da voz das v\u00edtimas <\/strong>e das s\u00faas familias na xesti\u00f3n do espazo.<\/p>\n\n\n\n<p>Mentres as illas sigan sendo un escenario chic para a cultura e o lecer, continuar\u00e1 a ser un lugar que profana a memoria ao convertela nun atractivo tur\u00edstico m\u00e1is. Para ser un espazo de memoria democr\u00e1tica, ten que deixar de ser un \u201cresort\u201d. O desaf\u00edo pendente non \u00e9 xa constru\u00edr, sen\u00f3n <strong>desfacer o constru\u00eddo<\/strong> e restaurar a dignidade do lugar.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<div class=\"mh-excerpt\"><p>Non \u00e9 a primeira vez, nin ser\u00e1 a \u00faltima, que visite a illa de San Sim\u00f3n <a class=\"mh-excerpt-more\" href=\"https:\/\/www.anovapeneira.gal\/index.php\/2025\/11\/25\/san-simon-o-resort-da-memoria-a-crueldade-documentada-e-o-imperativo-etico-do-dato-preciso-como-podemos-recuperar-a-illa-sen-desfacer-o-que-hai\/\" title=\"San Sim\u00f3n: o resort da memoria, a crueldade documentada e o imperativo \u00e9tico do dato preciso. como podemos recuperar a illa sen desfacer o que hai?\">[&#8230;]<\/a><\/p>\n<\/div>","protected":false},"author":12,"featured_media":584,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_exactmetrics_skip_tracking":false,"_exactmetrics_sitenote_active":false,"_exactmetrics_sitenote_note":"","_exactmetrics_sitenote_category":0,"footnotes":""},"categories":[7],"tags":[],"class_list":{"0":"post-14975","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-artigos-de-opinion"},"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v27.4 - https:\/\/yoast.com\/product\/yoast-seo-wordpress\/ -->\n<title>San Sim\u00f3n: o resort da memoria, a crueldade documentada e o imperativo \u00e9tico do dato preciso. como podemos recuperar a illa sen desfacer o que hai? -<\/title>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/www.anovapeneira.gal\/index.php\/2025\/11\/25\/san-simon-o-resort-da-memoria-a-crueldade-documentada-e-o-imperativo-etico-do-dato-preciso-como-podemos-recuperar-a-illa-sen-desfacer-o-que-hai\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"gl_ES\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"San Sim\u00f3n: o resort da memoria, a crueldade documentada e o imperativo \u00e9tico do dato preciso. como podemos recuperar a illa sen desfacer o que hai? -\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Non \u00e9 a primeira vez, nin ser\u00e1 a \u00faltima, que visite a illa de San Sim\u00f3n [...]\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/www.anovapeneira.gal\/index.php\/2025\/11\/25\/san-simon-o-resort-da-memoria-a-crueldade-documentada-e-o-imperativo-etico-do-dato-preciso-como-podemos-recuperar-a-illa-sen-desfacer-o-que-hai\/\" \/>\n<meta property=\"article:publisher\" content=\"https:\/\/www.facebook.com\/anovapeneira\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2025-11-25T09:00:14+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/www.anovapeneira.gal\/wp-content\/uploads\/2019\/07\/ARTIGO_DE_OPINION_A_NOVA_PENEIRA.jpg\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"720\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"473\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/jpeg\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"Artigos Opini\u00f3n\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:creator\" content=\"@APeneira\" \/>\n<meta name=\"twitter:site\" content=\"@APeneira\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Escrito por\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"Artigos Opini\u00f3n\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Tempo de lectura\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"21 minutos\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\\\/\\\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"Article\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.anovapeneira.gal\\\/index.php\\\/2025\\\/11\\\/25\\\/san-simon-o-resort-da-memoria-a-crueldade-documentada-e-o-imperativo-etico-do-dato-preciso-como-podemos-recuperar-a-illa-sen-desfacer-o-que-hai\\\/#article\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.anovapeneira.gal\\\/index.php\\\/2025\\\/11\\\/25\\\/san-simon-o-resort-da-memoria-a-crueldade-documentada-e-o-imperativo-etico-do-dato-preciso-como-podemos-recuperar-a-illa-sen-desfacer-o-que-hai\\\/\"},\"author\":{\"name\":\"Artigos Opini\u00f3n\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.anovapeneira.gal\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/f18a4feb302e8f20bcef4490b5b60bb3\"},\"headline\":\"San Sim\u00f3n: o resort da memoria, a crueldade documentada e o imperativo \u00e9tico do dato preciso. como podemos recuperar a illa sen desfacer o que hai?\",\"datePublished\":\"2025-11-25T09:00:14+00:00\",\"mainEntityOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.anovapeneira.gal\\\/index.php\\\/2025\\\/11\\\/25\\\/san-simon-o-resort-da-memoria-a-crueldade-documentada-e-o-imperativo-etico-do-dato-preciso-como-podemos-recuperar-a-illa-sen-desfacer-o-que-hai\\\/\"},\"wordCount\":4311,\"commentCount\":0,\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.anovapeneira.gal\\\/#organization\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.anovapeneira.gal\\\/index.php\\\/2025\\\/11\\\/25\\\/san-simon-o-resort-da-memoria-a-crueldade-documentada-e-o-imperativo-etico-do-dato-preciso-como-podemos-recuperar-a-illa-sen-desfacer-o-que-hai\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/www.anovapeneira.gal\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2019\\\/07\\\/ARTIGO_DE_OPINION_A_NOVA_PENEIRA.jpg\",\"articleSection\":[\"Artigos de opini\u00f3n\"],\"inLanguage\":\"gl-ES\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"CommentAction\",\"name\":\"Comment\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/www.anovapeneira.gal\\\/index.php\\\/2025\\\/11\\\/25\\\/san-simon-o-resort-da-memoria-a-crueldade-documentada-e-o-imperativo-etico-do-dato-preciso-como-podemos-recuperar-a-illa-sen-desfacer-o-que-hai\\\/#respond\"]}]},{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.anovapeneira.gal\\\/index.php\\\/2025\\\/11\\\/25\\\/san-simon-o-resort-da-memoria-a-crueldade-documentada-e-o-imperativo-etico-do-dato-preciso-como-podemos-recuperar-a-illa-sen-desfacer-o-que-hai\\\/\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.anovapeneira.gal\\\/index.php\\\/2025\\\/11\\\/25\\\/san-simon-o-resort-da-memoria-a-crueldade-documentada-e-o-imperativo-etico-do-dato-preciso-como-podemos-recuperar-a-illa-sen-desfacer-o-que-hai\\\/\",\"name\":\"San Sim\u00f3n: o resort da memoria, a crueldade documentada e o imperativo \u00e9tico do dato preciso. como podemos recuperar a illa sen desfacer o que hai? -\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.anovapeneira.gal\\\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.anovapeneira.gal\\\/index.php\\\/2025\\\/11\\\/25\\\/san-simon-o-resort-da-memoria-a-crueldade-documentada-e-o-imperativo-etico-do-dato-preciso-como-podemos-recuperar-a-illa-sen-desfacer-o-que-hai\\\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.anovapeneira.gal\\\/index.php\\\/2025\\\/11\\\/25\\\/san-simon-o-resort-da-memoria-a-crueldade-documentada-e-o-imperativo-etico-do-dato-preciso-como-podemos-recuperar-a-illa-sen-desfacer-o-que-hai\\\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\\\/\\\/www.anovapeneira.gal\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2019\\\/07\\\/ARTIGO_DE_OPINION_A_NOVA_PENEIRA.jpg\",\"datePublished\":\"2025-11-25T09:00:14+00:00\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.anovapeneira.gal\\\/index.php\\\/2025\\\/11\\\/25\\\/san-simon-o-resort-da-memoria-a-crueldade-documentada-e-o-imperativo-etico-do-dato-preciso-como-podemos-recuperar-a-illa-sen-desfacer-o-que-hai\\\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"gl-ES\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\\\/\\\/www.anovapeneira.gal\\\/index.php\\\/2025\\\/11\\\/25\\\/san-simon-o-resort-da-memoria-a-crueldade-documentada-e-o-imperativo-etico-do-dato-preciso-como-podemos-recuperar-a-illa-sen-desfacer-o-que-hai\\\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"gl-ES\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.anovapeneira.gal\\\/index.php\\\/2025\\\/11\\\/25\\\/san-simon-o-resort-da-memoria-a-crueldade-documentada-e-o-imperativo-etico-do-dato-preciso-como-podemos-recuperar-a-illa-sen-desfacer-o-que-hai\\\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.anovapeneira.gal\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2019\\\/07\\\/ARTIGO_DE_OPINION_A_NOVA_PENEIRA.jpg\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/www.anovapeneira.gal\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2019\\\/07\\\/ARTIGO_DE_OPINION_A_NOVA_PENEIRA.jpg\",\"width\":720,\"height\":473,\"caption\":\"Artigo de opini\u00f3n A Nova Peneira\"},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.anovapeneira.gal\\\/index.php\\\/2025\\\/11\\\/25\\\/san-simon-o-resort-da-memoria-a-crueldade-documentada-e-o-imperativo-etico-do-dato-preciso-como-podemos-recuperar-a-illa-sen-desfacer-o-que-hai\\\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Portada\",\"item\":\"https:\\\/\\\/www.anovapeneira.gal\\\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"San Sim\u00f3n: o resort da memoria, a crueldade documentada e o imperativo \u00e9tico do dato preciso. como podemos recuperar a illa sen desfacer o que hai?\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.anovapeneira.gal\\\/#website\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.anovapeneira.gal\\\/\",\"name\":\"\",\"description\":\"Xornal galego de informaci\u00f3n xeral Publicaci\u00f3n mensual de novas de Galicia e en especial dos Concellos da sur da provincia de Pontevedra.\",\"publisher\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.anovapeneira.gal\\\/#organization\"},\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"https:\\\/\\\/www.anovapeneira.gal\\\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":{\"@type\":\"PropertyValueSpecification\",\"valueRequired\":true,\"valueName\":\"search_term_string\"}}],\"inLanguage\":\"gl-ES\"},{\"@type\":\"Organization\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.anovapeneira.gal\\\/#organization\",\"name\":\"A Nova Peneira\",\"url\":\"https:\\\/\\\/www.anovapeneira.gal\\\/\",\"logo\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"gl-ES\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.anovapeneira.gal\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\",\"url\":\"http:\\\/\\\/www.anovapeneira.gal\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2019\\\/06\\\/logo_a_nova_peneira_portal_web.png\",\"contentUrl\":\"http:\\\/\\\/www.anovapeneira.gal\\\/wp-content\\\/uploads\\\/2019\\\/06\\\/logo_a_nova_peneira_portal_web.png\",\"width\":300,\"height\":100,\"caption\":\"A Nova Peneira\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.anovapeneira.gal\\\/#\\\/schema\\\/logo\\\/image\\\/\"},\"sameAs\":[\"https:\\\/\\\/www.facebook.com\\\/anovapeneira\",\"https:\\\/\\\/x.com\\\/APeneira\"]},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/www.anovapeneira.gal\\\/#\\\/schema\\\/person\\\/f18a4feb302e8f20bcef4490b5b60bb3\",\"name\":\"Artigos Opini\u00f3n\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"gl-ES\",\"@id\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/072844300f4881150aee2da4278f7a65d16eefdf8262eb67085f1e702de2b959?s=96&d=mm&r=g\",\"url\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/072844300f4881150aee2da4278f7a65d16eefdf8262eb67085f1e702de2b959?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\\\/\\\/secure.gravatar.com\\\/avatar\\\/072844300f4881150aee2da4278f7a65d16eefdf8262eb67085f1e702de2b959?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"Artigos Opini\u00f3n\"},\"sameAs\":[\"http:\\\/\\\/anovapeneira.gal\"],\"url\":\"https:\\\/\\\/www.anovapeneira.gal\\\/index.php\\\/author\\\/artigosopinion\\\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"San Sim\u00f3n: o resort da memoria, a crueldade documentada e o imperativo \u00e9tico do dato preciso. como podemos recuperar a illa sen desfacer o que hai? -","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/www.anovapeneira.gal\/index.php\/2025\/11\/25\/san-simon-o-resort-da-memoria-a-crueldade-documentada-e-o-imperativo-etico-do-dato-preciso-como-podemos-recuperar-a-illa-sen-desfacer-o-que-hai\/","og_locale":"gl_ES","og_type":"article","og_title":"San Sim\u00f3n: o resort da memoria, a crueldade documentada e o imperativo \u00e9tico do dato preciso. como podemos recuperar a illa sen desfacer o que hai? -","og_description":"Non \u00e9 a primeira vez, nin ser\u00e1 a \u00faltima, que visite a illa de San Sim\u00f3n [...]","og_url":"https:\/\/www.anovapeneira.gal\/index.php\/2025\/11\/25\/san-simon-o-resort-da-memoria-a-crueldade-documentada-e-o-imperativo-etico-do-dato-preciso-como-podemos-recuperar-a-illa-sen-desfacer-o-que-hai\/","article_publisher":"https:\/\/www.facebook.com\/anovapeneira","article_published_time":"2025-11-25T09:00:14+00:00","og_image":[{"width":720,"height":473,"url":"https:\/\/www.anovapeneira.gal\/wp-content\/uploads\/2019\/07\/ARTIGO_DE_OPINION_A_NOVA_PENEIRA.jpg","type":"image\/jpeg"}],"author":"Artigos Opini\u00f3n","twitter_card":"summary_large_image","twitter_creator":"@APeneira","twitter_site":"@APeneira","twitter_misc":{"Escrito por":"Artigos Opini\u00f3n","Tempo de lectura":"21 minutos"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"Article","@id":"https:\/\/www.anovapeneira.gal\/index.php\/2025\/11\/25\/san-simon-o-resort-da-memoria-a-crueldade-documentada-e-o-imperativo-etico-do-dato-preciso-como-podemos-recuperar-a-illa-sen-desfacer-o-que-hai\/#article","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.anovapeneira.gal\/index.php\/2025\/11\/25\/san-simon-o-resort-da-memoria-a-crueldade-documentada-e-o-imperativo-etico-do-dato-preciso-como-podemos-recuperar-a-illa-sen-desfacer-o-que-hai\/"},"author":{"name":"Artigos Opini\u00f3n","@id":"https:\/\/www.anovapeneira.gal\/#\/schema\/person\/f18a4feb302e8f20bcef4490b5b60bb3"},"headline":"San Sim\u00f3n: o resort da memoria, a crueldade documentada e o imperativo \u00e9tico do dato preciso. como podemos recuperar a illa sen desfacer o que hai?","datePublished":"2025-11-25T09:00:14+00:00","mainEntityOfPage":{"@id":"https:\/\/www.anovapeneira.gal\/index.php\/2025\/11\/25\/san-simon-o-resort-da-memoria-a-crueldade-documentada-e-o-imperativo-etico-do-dato-preciso-como-podemos-recuperar-a-illa-sen-desfacer-o-que-hai\/"},"wordCount":4311,"commentCount":0,"publisher":{"@id":"https:\/\/www.anovapeneira.gal\/#organization"},"image":{"@id":"https:\/\/www.anovapeneira.gal\/index.php\/2025\/11\/25\/san-simon-o-resort-da-memoria-a-crueldade-documentada-e-o-imperativo-etico-do-dato-preciso-como-podemos-recuperar-a-illa-sen-desfacer-o-que-hai\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/www.anovapeneira.gal\/wp-content\/uploads\/2019\/07\/ARTIGO_DE_OPINION_A_NOVA_PENEIRA.jpg","articleSection":["Artigos de opini\u00f3n"],"inLanguage":"gl-ES","potentialAction":[{"@type":"CommentAction","name":"Comment","target":["https:\/\/www.anovapeneira.gal\/index.php\/2025\/11\/25\/san-simon-o-resort-da-memoria-a-crueldade-documentada-e-o-imperativo-etico-do-dato-preciso-como-podemos-recuperar-a-illa-sen-desfacer-o-que-hai\/#respond"]}]},{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/www.anovapeneira.gal\/index.php\/2025\/11\/25\/san-simon-o-resort-da-memoria-a-crueldade-documentada-e-o-imperativo-etico-do-dato-preciso-como-podemos-recuperar-a-illa-sen-desfacer-o-que-hai\/","url":"https:\/\/www.anovapeneira.gal\/index.php\/2025\/11\/25\/san-simon-o-resort-da-memoria-a-crueldade-documentada-e-o-imperativo-etico-do-dato-preciso-como-podemos-recuperar-a-illa-sen-desfacer-o-que-hai\/","name":"San Sim\u00f3n: o resort da memoria, a crueldade documentada e o imperativo \u00e9tico do dato preciso. como podemos recuperar a illa sen desfacer o que hai? -","isPartOf":{"@id":"https:\/\/www.anovapeneira.gal\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/www.anovapeneira.gal\/index.php\/2025\/11\/25\/san-simon-o-resort-da-memoria-a-crueldade-documentada-e-o-imperativo-etico-do-dato-preciso-como-podemos-recuperar-a-illa-sen-desfacer-o-que-hai\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/www.anovapeneira.gal\/index.php\/2025\/11\/25\/san-simon-o-resort-da-memoria-a-crueldade-documentada-e-o-imperativo-etico-do-dato-preciso-como-podemos-recuperar-a-illa-sen-desfacer-o-que-hai\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/www.anovapeneira.gal\/wp-content\/uploads\/2019\/07\/ARTIGO_DE_OPINION_A_NOVA_PENEIRA.jpg","datePublished":"2025-11-25T09:00:14+00:00","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/www.anovapeneira.gal\/index.php\/2025\/11\/25\/san-simon-o-resort-da-memoria-a-crueldade-documentada-e-o-imperativo-etico-do-dato-preciso-como-podemos-recuperar-a-illa-sen-desfacer-o-que-hai\/#breadcrumb"},"inLanguage":"gl-ES","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/www.anovapeneira.gal\/index.php\/2025\/11\/25\/san-simon-o-resort-da-memoria-a-crueldade-documentada-e-o-imperativo-etico-do-dato-preciso-como-podemos-recuperar-a-illa-sen-desfacer-o-que-hai\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"gl-ES","@id":"https:\/\/www.anovapeneira.gal\/index.php\/2025\/11\/25\/san-simon-o-resort-da-memoria-a-crueldade-documentada-e-o-imperativo-etico-do-dato-preciso-como-podemos-recuperar-a-illa-sen-desfacer-o-que-hai\/#primaryimage","url":"https:\/\/www.anovapeneira.gal\/wp-content\/uploads\/2019\/07\/ARTIGO_DE_OPINION_A_NOVA_PENEIRA.jpg","contentUrl":"https:\/\/www.anovapeneira.gal\/wp-content\/uploads\/2019\/07\/ARTIGO_DE_OPINION_A_NOVA_PENEIRA.jpg","width":720,"height":473,"caption":"Artigo de opini\u00f3n A Nova Peneira"},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/www.anovapeneira.gal\/index.php\/2025\/11\/25\/san-simon-o-resort-da-memoria-a-crueldade-documentada-e-o-imperativo-etico-do-dato-preciso-como-podemos-recuperar-a-illa-sen-desfacer-o-que-hai\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Portada","item":"https:\/\/www.anovapeneira.gal\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"San Sim\u00f3n: o resort da memoria, a crueldade documentada e o imperativo \u00e9tico do dato preciso. como podemos recuperar a illa sen desfacer o que hai?"}]},{"@type":"WebSite","@id":"https:\/\/www.anovapeneira.gal\/#website","url":"https:\/\/www.anovapeneira.gal\/","name":"","description":"Xornal galego de informaci\u00f3n xeral Publicaci\u00f3n mensual de novas de Galicia e en especial dos Concellos da sur da provincia de Pontevedra.","publisher":{"@id":"https:\/\/www.anovapeneira.gal\/#organization"},"potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"https:\/\/www.anovapeneira.gal\/?s={search_term_string}"},"query-input":{"@type":"PropertyValueSpecification","valueRequired":true,"valueName":"search_term_string"}}],"inLanguage":"gl-ES"},{"@type":"Organization","@id":"https:\/\/www.anovapeneira.gal\/#organization","name":"A Nova Peneira","url":"https:\/\/www.anovapeneira.gal\/","logo":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"gl-ES","@id":"https:\/\/www.anovapeneira.gal\/#\/schema\/logo\/image\/","url":"http:\/\/www.anovapeneira.gal\/wp-content\/uploads\/2019\/06\/logo_a_nova_peneira_portal_web.png","contentUrl":"http:\/\/www.anovapeneira.gal\/wp-content\/uploads\/2019\/06\/logo_a_nova_peneira_portal_web.png","width":300,"height":100,"caption":"A Nova Peneira"},"image":{"@id":"https:\/\/www.anovapeneira.gal\/#\/schema\/logo\/image\/"},"sameAs":["https:\/\/www.facebook.com\/anovapeneira","https:\/\/x.com\/APeneira"]},{"@type":"Person","@id":"https:\/\/www.anovapeneira.gal\/#\/schema\/person\/f18a4feb302e8f20bcef4490b5b60bb3","name":"Artigos Opini\u00f3n","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"gl-ES","@id":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/072844300f4881150aee2da4278f7a65d16eefdf8262eb67085f1e702de2b959?s=96&d=mm&r=g","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/072844300f4881150aee2da4278f7a65d16eefdf8262eb67085f1e702de2b959?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/072844300f4881150aee2da4278f7a65d16eefdf8262eb67085f1e702de2b959?s=96&d=mm&r=g","caption":"Artigos Opini\u00f3n"},"sameAs":["http:\/\/anovapeneira.gal"],"url":"https:\/\/www.anovapeneira.gal\/index.php\/author\/artigosopinion\/"}]}},"jetpack_featured_media_url":"https:\/\/www.anovapeneira.gal\/wp-content\/uploads\/2019\/07\/ARTIGO_DE_OPINION_A_NOVA_PENEIRA.jpg","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.anovapeneira.gal\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/14975","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.anovapeneira.gal\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.anovapeneira.gal\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.anovapeneira.gal\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/12"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.anovapeneira.gal\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=14975"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.anovapeneira.gal\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/14975\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":14976,"href":"https:\/\/www.anovapeneira.gal\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/14975\/revisions\/14976"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.anovapeneira.gal\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/584"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.anovapeneira.gal\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=14975"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.anovapeneira.gal\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=14975"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.anovapeneira.gal\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=14975"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}