(1826-2026)<\/p>\n\n\n\n
Joaqu\u00edn Miguel Villa \u00c1lvarez, Historiador<\/pre>\n\n\n\n<\/p>\n\n\n\n
Este ano 2026 conmem\u00f3rase o bicentenario da Parroquia de San Xo\u00e1n de Tabag\u00f3n, no Concello do Rosal, unha circunstancia que non pasou desapercibida para a actual comisi\u00f3n de festas que o vai celebrar na festividade de San Xo\u00e1n do 24 de xu\u00f1o. Esta fregues\u00eda botou a andar tal d\u00eda coma hoxe fai douscentos anos, o 31 de marzo de 1826<\/strong>, cando tomou posesi\u00f3n da mesma o seu primeiro p\u00e1rroco D. Manuel Francisco Truyteiro. As\u00ed figura na primeira p\u00e1xina do libro primeiro de casados (1826-1854): \u00abLibro de casados de San Juan Bautista de Tabag\u00f3n, formado por D. Manuel Francisco Truyteiro, primer abad de esta parroquia de nueva erecci\u00f3n de la cual se ha posesionado en 31 de marzo de 1826\u00bb. E tam\u00e9n o dic\u00eda en 1852 o historiador \u00c1vila y La Cueva na s\u00faa monumental historia do bispado de Tui: \u00abEl 31 de marzo de 1826 tom\u00f3 posesi\u00f3n el nuevo Abad D. Manuel Francisco Truyteiro y empez\u00f3 desde entonces a bautizarse, casarse y enterrarse en la nueva iglesia y tuvo principio la formal desmembraci\u00f3n [das parroquias de Eiras e San Miguel]. Un feito que era a culminaci\u00f3n dun longo proceso iniciado a finais do s\u00e9culo XVIII.<\/p>\n\n\n\n
O territorio da nova parroquia, situado \u00e1 entrada ao esteiro do r\u00edo Mi\u00f1o vindo dende Tui, era co\u00f1ecido dende antigo como \u00abOs mixtos de Tabag\u00f3n e as Eiras\u00bb, dado que, dende un punto de vista relixioso, pertenc\u00eda \u00e1s fregues\u00edas de San Bartolom\u00e9 das Eiras e San Miguel de Tabag\u00f3n. Non obstante, dada a situaci\u00f3n bastante afastada das d\u00faas igrexas parroquiais as\u00ed como a proxecci\u00f3n econ\u00f3mica e social, os veci\u00f1os do lugar foron desenvolvendo unha personalidade propia que lles fixo sentir a necesidade de ter a s\u00faa propia parroquia. Debeu ser cara o 1780 cando ditos veci\u00f1os presentaron ao bispo de Tui a s\u00faa vontade de constitu\u00edrse en parroquia independente. O bispo trasladar\u00eda esa proposta ao goberno do Estado o cal fallar\u00eda ao seu favor en varias Reais Ordes (1784, 1795 e 1796). Nesas tres disposici\u00f3ns prev\u00ed\u00f1ase a erecci\u00f3n dunha nova parroquia no lugar dos Mixtos, e a dotaci\u00f3n do seu p\u00e1rroco cos beneficios simples das fregues\u00edas das Eiras e San Miguel, quedando reservado o seu produto para a construci\u00f3n da nova igrexa, altares e o demais necesario.<\/p>\n\n\n\n
Asegurada as\u00ed a fonte de financiamento, as obras da nova igrexa comezar\u00edan no ano 1804, estando a cargo do mestre de canter\u00eda Pedro P\u00e9rez, veci\u00f1o de Santa Mar\u00eda de Oia. A construci\u00f3n do templo estaba xa moi avanzada e case rematada cando tivo que suspenderse no ano 1808 pola invasi\u00f3n francesa. Sen embargo, finalizada dita invasi\u00f3n, o grave enfrontamento do contratista co apoderado dos veci\u00f1os Jos\u00e9 Mart\u00ednez Verdeal fixo que en 1813 Pedro P\u00e9rez desistise de acabar a obra. As\u00ed foi como ao ano seguinte, en 1814, para dar fin \u00f3s traballos foi contratado o mestre de canter\u00eda Jos\u00e9 Manuel Pal\u00f3n, natural de Portugal e veci\u00f1o de Lanhelas, quen axustou as obras de canter\u00eda, carpinter\u00eda e pintura que faltaban, d\u00e1ndoas por rematadas en setembro de 1816.<\/p>\n\n\n\n
Constru\u00edda a igrexa, o 11 de xullo de 1820 o bispo de Tui D. Juan Garc\u00eda Benito decretou a erecci\u00f3n da parroquia, separ\u00e1ndoa definitivamente das fregues\u00edas de San Miguel de Tabag\u00f3n e as Eiras, e d\u00e1ndolle por santo titular a San Xo\u00e1n Bautista. Finalmente, o Rei Fernando VII confirmou dita erecci\u00f3n por medio da Real C\u00e9dula Auxiliatoria datada en Aranjuez o 19 de abril de 1822. E como xa mencionamos ao principio, a inauguraci\u00f3n da nova parroquia foi o 31 de marzo de 1826 cando tomou posesi\u00f3n dela o seu primeiro p\u00e1rroco.<\/p>\n\n\n\n
No ano 1926 tivo lugar o centenario<\/strong> da parroquia, form\u00e1ndose daquela unha comisi\u00f3n de festas para celebralo por todo o alto o d\u00eda do padroeiro San Xo\u00e1n Bautista. E tam\u00e9n quixeron deixar un recordo en beneficio do pobo mesmo: a reconstruci\u00f3n e urbanizaci\u00f3n do cami\u00f1o que dende a carreteira \u00eda ata a igrexa parroquial e o campo de festas, tal e como aparece na fotograf\u00eda que acompa\u00f1a estas li\u00f1as. Un cami\u00f1o ao que, nas festas da Virxe da Sa\u00fade e San Blas, se accede polo famoso \u00abarco de Tabag\u00f3n\u00bb.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"